D66: toezicht op Europese wapenexport moet beter

Persbericht
Marietje

Vandaag riep het Europees Parlement op tot beter toezicht op de export van wapens vanuit Europa. Een goede stap waaraan de Europese lidstaten volgens D66 Europarlementariër Marietje Schaake zo snel mogelijk gehoor moeten geven. De huidige regels – bedoeld om ervoor te zorgen dat Europese wapens niet bijdragen aan mensenrechtenschendingen - worden te vaak niet nageleefd. 

Marietje Schaake: “Als we kijken naar de situatie in Jemen blijkt dat de huidige regels een lege huls zijn. Wapens mogen niet worden geleverd als de kans bestaat dat die kunnen bijdragen aan mensenrechtenschendingen. Toch wordt oorlogstuig uit landen als Frankrijk en het Verenigd Koninkrijk door Saoedi-Arabië op grote schaal ingezet tegen de burgerbevolking van Jemen. Om aan dit onmenselijk lijden een einde te maken moeten de lidstaten zich aan de regels houden, Doen ze dat niet, dan moeten daaraan duidelijke consequenties worden verbonden. Bijvoorbeeld in de vorm van boetes.”     

Strakkere richtlijnen

In 2012 leverde Damen boten aan de Libische kustwacht die inmiddels, uitgerust met machine geweren, worden ingezet in de Middellandse zee. Volgens Schaake een signaal dat de huidige exportregels beter moeten worden uitgelegd om te voorkomen dat gemeenschappelijke Europese afspraken worden ondermijnd door economische belangen.  

Schaake: “De boten waren bij levering niet uitgerust met dodelijke wapens, maar de kans dat dat wel zou gebeuren was aanzienlijk. Die overweging had er toe moeten leiden dat Damen de boten niet mocht uitvoeren. Als die regels zelfs voor Nederland niet duidelijk zijn is verheldering essentieel."  

"Als we andere landen willen houden aan mensenrechten is het essentieel dat we zelf ook geloofwaardig optreden. Het leveren van wapens en afluisterapparatuur die gebruikt worden om mensenrechten juist te schenden ondermijnt onze reputatie. Daarom moeten alle lidstaten de regels op dezelfde manier interpreteren en uitvoeren."  

Digitale wapens

Maandag ondertekenden alle Europese landen de Verklaring van Parijs, waarin ze onder meer beloven om acties te ondernemen om de verspreiding van digitale wapens te voorkomen. Schaake pleit al sinds 2011 voor grondige hervormingen van de Europese exportcontrolewetgeving voor spionagetechnologieën.  

Schaake: "De Europese lidstaten moeten nu de daad bij het woord voegen. Het Parlement heeft al een jaar beslist hoe ze wil dat die hervorming er uit ziet. Al maanden slagen de lidstaten er echter niet in om tot een akkoord te komen. We moeten nu snel actie ondernemen en de onderhandelingen beginnen zodat er nieuwe EU-wetgeving komt voor de Europese verkiezingen die de verspreiding van digitale wapens moeilijker maakt."

Video van het plenaire debat op 13 november: