Parlementaire vragen
8 december 2009
O-0162/09
MONDELINGE VRAAG MET DEBAT ingediend overeenkomstig artikel 115 van het Reglement van Sophia in 't Veld, Leonidas Donskis, Jeanine Hennis-Plasschaert, Marietje Schaake, Alexander Alvaro, Renate Weber, Nadja Hirsch, Ramon Tremosa I Balcells, Olle Schmidt en Baroness Sarah Ludford, namens de ALDE-Fractie aan de Commissie
Betreft: Vertragingen bij de sluiting van Guantánamo
De Amerikaanse regering heeft laten weten dat de gevangenis op Guantánamo niet op 22 januari zal worden gesloten, zoals president Obama bij zijn inauguratie precies een jaar eerder had beloofd. Pogingen om een aantal van de gevangenen op Guantánamo te vervolgen en op Amerikaans grondgebied te huisvesten, zijn tot nu toe mislukt, mede omdat het Congres weigert voormalige gevangenen tot Amerika toe te laten.
Toen Obama aantrad, zaten er ongeveer 245 gevangen op Guantánamo. Sindsdien zijn slechts ongeveer 30 mannen vertrokken; er worden er dus nog 215 vastgehouden. 90 van hen zijn Yemeni's, die de VS niet kan repatriëren omdat het niet mogelijk is gebleken een zogenaamde 'security and rehabilitation'-overeenkomst te sluiten; 65 personen kunnen door federale rechtbanken of militaire commissies worden berecht (de regering van de VS kondigde onlangs aan dat ze vijf mannen die van betrokkenheid bij de aanslagen van 11 september worden verdacht, waaronder Khalid Sheikh Mohammed, voor vervolging naar Amerikaanse federale rechtbanken heeft overgebracht); ongeveer 60 personen zijn door de Amerikaanse autoriteiten 'cleared for release' omdat ze geen enkele bedreiging vormen, maar niet kunnen worden gerepatrieerd omdat ze in hun land van herkomst (Oezbekistan, Syrië, China, Algerije en Tunesië) het gevaar lopen te worden gemarteld. Volgens mediaberichten bestaat de kans dat Obama de komende weken een plan bekendmaakt om Guantánamo te sluiten, met de bepaling dat tot 90 van terrorisme verdachte personen voor onbeperkte duur in 'preventieve' hechtenis zullen worden gehouden omdat de bewijzen tegen een aantal van hen via marteling zijn verkregen of omdat bij openbare rechtszaken grote hoeveelheden geclassificeerd materiaal zouden moeten worden gebruikt en mogelijkerwijs in de openbaarheid zouden terechtkomen.
Op verzoek van de VS hebben Bermuda en Palau toegezegd voormalige gevangenen van Guantánamo op te nemen, terwijl in Europa Frankrijk, Portugal, Ierland, België, het Verenigd Koninkrijk, Italië en Hongarije dezelfde belofte hebben gedaan.
Wat gaan de EU en haar lidstaten nog meer doen om bij te dragen aan de sluiting van Guantánamo, waaronder het opnemen van voormalige gevangenen? Wat gaat de Commissie doen om de Amerikaanse autoriteiten op de hoogte te brengen van de Europese bezorgdheid over de vertragingen bij de sluiting van Guantánamo, over het feit dat gevangenen nog langer en zelfs zonder enig uitzicht op vrijlating worden vastgehouden en door militaire commissies worden berecht, en dat ze de doodstraf kunnen krijgen?
